Tatil anılarını anlatırken yerleri, etkinlikleri ve geçmişte yaptıklarımızı doğru Rusça kelimelerle birleştiririz.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Tatil sözlüğünün üç temel kelimesi
Rusçada müze, plaj ve gezi için üç önemli kelime öğrenelim: музей (muzey), пляж (plyaj) ve экскурсия (ekskursiya). Музей (muzey) sanat eserlerini, tarihî eşyaları veya bilimle ilgili nesneleri gördüğümüz yerdir. Пляж (plyaj) deniz ya da göl kenarında dinlendiğimiz ve yüzdüğümüz yerdir.
Экскурсия (ekskursiya) bir rehberle yapılan planlı gezidir. Bu gezi bir müzede, şehir merkezinde veya tarihî bir yerde olabilir. Kelimeleri yalnız ezberlemek yerine onları bir yer, kişi ya da etkinlikle eşleştirmek hatırlamayı kolaylaştırır.
Örnek
Örnek: Мы были в музее, на пляже и на экскурсии. (Mı bıli v muzeye, na plyaje i na ekskursii.) — Müzede, plajda ve gezideydik.
2. Kelimeleri doğru hâlle kullanma
Bir yere gittiğimizi söylerken Rusçada yer bildiren bazı kalıplar kullanırız. Müze için в музее (v muzeye), plaj için на пляже (na plyaje) ve gezi için на экскурсии (na ekskursii) deriz. Türkçedeki bulunma anlamı Rusçada kelimenin sonunun değişmesiyle gösterilebilir.
Bu değişiklikleri başlangıçta bütün ayrıntılarıyla ezberlemek yerine hazır kalıp olarak öğrenmek yararlıdır. В музее ifadesinde müzede bulunma, на пляже ifadesinde plajda bulunma anlatılır. На экскурсии ise bir geziye katılma veya gezide olma anlamı taşır.
Örnek
Somut olay: Bir öğrenci tatil fotoğrafını anlatıyor: На фото я в музее. (Na foto ya v muzeye.) — Fotoğrafta müzedeyim. Моя сестра на пляже. (Maya sestra na plyaje.) — Kız kardeşim plajda.
3. Geçmiş tatili anlatma
Geçmiş tatil anılarını anlatırken Rusçada geçmiş zaman kullanırız. Erkek konuşmacı için был (bıl), kadın konuşmacı için была (bıla), birden fazla kişi için были (bıli) biçimleri sık kullanılır. Örneğin Я был в музее. (Ya bıl v muzeye.) cümlesi “Erkek müzedeydim”, Я была на пляже. (Ya bıla na plyaje.) cümlesi ise “Kadın plajdaydım” anlamına gelir.
Geçmişte yapılan hareketleri anlatmak için ходил (hadil) ve ездила (yezdiла) gibi fiiller de kullanılır. Ходил genellikle yürüyerek veya genel olarak bir yere gitmeyi, ездила ise araçla gitmeyi anlatabilir. A2 düzeyinde önemli olan, özneye göre geçmiş zaman biçimini ve cümlenin genel anlamını doğru kurmaktır.
Örnek
Çözümlü örnek: Bir kız öğrenci geçen yaz otobüsle geziye katıldıysa şöyle diyebilir: Летом я ездила на экскурсию. (Letom ya yezdila na ekskursiyu.) — Yazın geziye gittim. Erkek öğrenci aynı cümlede ездил (yezdil) kullanır: Летом я ездил на экскурсию. (Letom ya yezdil na ekskursiyu.)
4. Tatilde ne yaptığını söyleme
Geçmiş bir tatili anlatırken yalnızca nerede olduğumuzu değil, orada ne yaptığımızı da söyleriz. Müze için смотрел картины (smatrel kartinı) resimlere baktım, plaj için купался на пляже (kupalsya na plyaje) plajda yüzdüm ve gezi için слушал гида (sluşal gida) rehberi dinledim denebilir.
Cümleleri bağlamak için A2 düzeyinde и (i) yani ve, потом (patom) yani sonra ve там (tam) yani orada kelimeleri işimize yarar. Böylece kısa ama düzenli bir tatil anısı oluşturabiliriz. Önce yeri, sonra etkinliği ve son olarak duyguyu söylemek anlaşılır bir anlatım sağlar.
Örnek
Kısa anı: Сначала мы были в музее. Потом мы пошли на пляж. Там мы купались и отдыхали. (Snaçala mı bıli v muzeye. Patom mı poşli na plyaj. Tam mı kupalis i atdıhali.) — Önce müzedeydik. Sonra plaja gittik. Orada yüzdük ve dinlendik.
5. Soru sorma ve kısa diyalog kurma
Bir arkadaşımızın tatilini öğrenmek için kısa sorular sorabiliriz. Где ты был? (Gde tı bıl?) erkek bir arkadaş için Neredeydin?, Где ты была? (Gde tı bıla?) kadın bir arkadaş için Neredeydin? demektir. Ты был на пляже? (Tı bıl na plyaje?) sorusu Plajda mıydın? anlamına gelir.
Cevap verirken Да (da) evet veya Нет (nyet) hayır diyebilir, sonra kısa bir cümle ekleyebiliriz. Tatilin nasıl geçtiğini söylemek için Мне понравилось. (Mne panravilas.) yani Hoşuma gitti veya Было интересно. (Bıla interesna.) yani İlginçti kalıbı kullanılabilir. Bu kalıplar kısa konuşmalarda güvenli ve kullanışlıdır.
Örnek
Diyalog: — Где ты была летом? — Я была на экскурсии в Санкт-Петербурге. — Тебе понравилось? — Да, было очень интересно. (Gde tı bıla letom? — Ya bıla na ekskursii v Sankt-Peterburge. — Tebe panravilas? — Da, bıla oçen interesna.) — Yazın neredeydin? — Sankt-Petersburg'da geziye katıldım. — Hoşuna gitti mi? — Evet, çok ilginçti.
6. Kısa bir tatil anısı yazma
İyi bir A2 tatil anısı üç basit soruya cevap verebilir: Nerede bulundun, ne yaptın ve nasıl hissettin? Bu sorulara cevap verirken geçmiş zaman biçimini, yer bildiren kalıbı ve öğrendiğimiz tatil kelimelerinden en az ikisini kullanabiliriz. Cümlelerin kısa olması, doğru kelime sırasını korumamıza yardımcı olur.
Anıyı zaman ifadeleriyle düzenleyebiliriz. Летом (letom) yazın, в июле (v iyule) temmuzda, сначала (snaçala) önce ve потом (patom) sonra gibi ifadeler olayların sırasını gösterir. Son cümlede tatilin değerlendirmesini söylemek metni tamamlar.
Örnek
Örnek metin: Летом я была в Сочи. Я была на пляже и ездила на экскурсию. Потом мы посетили музей. Мне понравилось, потому что было интересно. (Letom ya bıla v Soçi. Ya bıla na plyaje i yezdila na ekskursiyu. Patom mı posetili muzey. Mne panravilas, patamu şto bıla interesna.) — Yazın Soçi'deydim. Plajdaydım ve geziye katıldım. Sonra bir müze ziyaret ettik. Hoşuma gitti, çünkü ilginçti.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Müze, plaj ve gezi kelimelerinin hepsinden önce aynı edat kullanılır. Doğrusu: Doğal kullanımlar farklıdır: в музее (v muzeye), на пляже (na plyaje) ve на экскурсии (na ekskursii). Bu kalıpları birlikte öğrenmek gerekir.
- Yanlış: Geçmiş zamanda herkes için yalnızca tek bir biçim kullanılır. Doğrusu: Rusçada geçmiş zaman öznenin cinsiyetine ve sayısına göre değişebilir. Erkek için был (bıl), kadın için была (bıla), çoğul için были (bıli) kullanılır.
- Yanlış: Türkçedeki plaj kelimesi Rusçada aynı biçimde yazılır. Doğrusu: Rusçada kelime пляж (plyaj) biçiminde yazılır. Başındaki пл birlikte okunur ve sonundaki ж sesi Türkçedeki j sesine yakındır.
- Yanlış: Экскурсия yalnızca müzede yapılan bir etkinliktir. Doğrusu: Экскурсия (ekskursiya) rehberli veya planlı bir gezi demektir. Müze dışında şehir turu, tarihî yer gezisi veya doğa gezisi de olabilir.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta geçmiş tatil anılarını daha uzun metinlerle ve daha fazla zaman ifadesiyle anlatacaksınız. Gezi planı yapma, bilet sorma, otelde bilgi alma ve bir yeri karşılaştırma gibi günlük durumlarda bu kelimeleri kullanacaksınız. Ayrıca geçmiş zaman fiillerinin farklı biçimlerini daha düzenli biçimde öğrenecek ve neden-sonuç bildiren bağlaçlarla cümlelerinizi genişleteceksiniz. Böylece yalnızca nerede olduğunuzu değil, seyahatinizin ayrıntılarını ve düşüncelerinizi de aktarabileceksiniz.
Özet
Temel tatil kelimeleri музей (muzey), пляж (plyaj) ve экскурсия (ekskursiya) sözcükleridir. Geçmiş anılarda был (bıl), была (bıla) ve были (bıli) gibi biçimler kullanılır. Yer, etkinlik ve duygu bilgilerini kısa cümlelerle birleştirerek anlaşılır bir Rusça tatil anısı yazabiliriz.