Şehirde yön bulmak için yer adlarını bilmek, kısa ve nazik sorular sormak, ulaşım araçlarını tanımak ve verilen yönleri adım adım izlemek gerekir.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Şehirdeki temel yerler ve işaretler
Şehirde yön bulurken önce çevredeki yerleri adlandırmak gerekir. la città şehir, la piazza meydan, la strada yol veya sokak, la via cadde veya sokak, la chiesa kilise, il negozio dükkân, la banca banka, il museo müze ve la farmacia eczane demektir. Belirli yerleri söylerken artikellere dikkat edilir: la chiesa ve il museo gibi.
Haritadaki ve sokaktaki işaretler de önemlidir. l’attraversamento pedonale yaya geçidi, il semaforo trafik ışığı, la pista ciclabile bisiklet yolu ve il ponte köprü anlamına gelir. Telaffuz için chiesa kelimesini “kyeza”, piazza kelimesini “pyatsa”, farmacia kelimesini ise “farmachiya” gibi düşünebiliriz. Bu yazımlar yalnızca yaklaşık telaffuz ipucudur.
Örnek
La chiesa è nella piazza. Il museo è vicino alla banca. — Kilise meydandadır. Müze bankanın yanındadır.
Yön sorma ve nazik başlangıçlar
Bir yerin konumunu sormanın en temel yolu Dov’è...? kalıbıdır. Bu kalıp “... nerede?” anlamına gelir. Örneğin Dov’è la stazione? “İstasyon nerede?” demektir. Daha ayrıntılı olarak nasıl gidileceğini sormak için Come arrivo a...? kalıbı kullanılabilir: Come arrivo al museo? “Müzeye nasıl giderim?” anlamındadır.
Yabancılara soru sorarken kısa bir nezaket ifadesi kullanmak uygundur. Scusi resmî veya tanımadığımız bir kişiye “Affedersiniz” demektir; Grazie ise “Teşekkürler” anlamına gelir. Birine doğrudan Scusi, dov’è la farmacia? dediğimizde soru hem anlaşılır hem de nazik olur. Telaffuz ipucu olarak scusi “skuzi”, grazie ise “gratsiye”ye yakın söylenir.
Örnek
Scusi, dov’è la fermata dell’autobus? — Affedersiniz, otobüs durağı nerede? È vicino alla piazza. — Meydanın yakınında.
Ulaşım araçları ve duraklar
Şehir içinde farklı ulaşım araçları kullanılır. l’autobus otobüs, il tram tramvay, la metropolitana metro, il taxi taksi, il treno tren ve la bicicletta bisiklettir. Durak anlamında la fermata kullanılır: la fermata dell’autobus otobüs durağı, la fermata del tram tramvay durağıdır. Taksi durağı veya taksilerin beklediği yer için genellikle la stazione dei taxi ya da il posteggio dei taxi denir; il taxi ise taksinin kendisidir.
Bir ulaşım aracının veya istasyonun nerede olduğunu sormak için Dov’è la stazione della metropolitana? veya Dov’è la fermata del tram? diyebiliriz. Araç kullanmayı söylemek için Prendo l’autobus. “Otobüse biniyorum” ya da “Otobüs kullanıyorum” anlamına gelir. Vado in taxi. “Taksiyle gidiyorum” demektir. A1 düzeyinde önce araç adını ve durak adını doğru tanımak, sonra bu kısa kalıpları kullanmak yeterlidir.
Örnek
Scusi, dov’è la fermata del tram? — È davanti alla stazione. — Grazie! — Prego. — Affedersiniz, tramvay durağı nerede? — İstasyonun önünde. — Teşekkürler! — Rica ederim.
Yön bildiren temel ifadeler
Bir kişinin yolu tarif ederken kullandığı temel yönler şunlardır: a destra sağda veya sağa, a sinistra solda veya sola, dritto dümdüz, davanti önünde, dietro arkasında, vicino yakın ve lontano uzaktır. Örneğin Gira a destra. “Sağa dön” ve Vai dritto. “Dümdüz git” anlamına gelir. La banca è a sinistra. cümlesi “Banka solda” demektir.
Yol tarifini anlamak için işlemleri sırayla düşünmek gerekir. Attraversa la strada. “Yolu karşıya geç”, Gira a sinistra. “Sola dön” ve Vai fino alla piazza. “Meydana kadar git” demektir. Accanto alla chiesa “kilisenin yanında”, davanti al negozio “dükkânın önünde” anlamındadır. Telaffuzda destra “destra”, sinistra “sinistra”, gira ise “cira”ya yakın söylenir.
Örnek
Vai dritto, poi gira a destra. La banca è accanto al museo. — Dümdüz git, sonra sağa dön. Banka müzenin yanındadır.
İstasyonda yön bulma: kısa bir uygulama
Tren istasyonlarında giriş, bilet gişesi ve tren hatlarını gösteren işaretler bulunur. la stazione istasyon, il biglietto bilet, la biglietteria bilet gişesi, il binario tren yolu veya trenin kalktığı numaralı hat ve l’ingresso giriş demektir. Bir yolcu Dov’è la biglietteria? diyerek bilet gişesini, Dov’è il binario tre? diyerek üçüncü tren hattını ya da üçüncü peronu sorabilir.
İstasyonda verilen tarifi bütünüyle dinlemek ve anahtar kelimeleri yakalamak önemlidir. Vai dritto e poi gira a sinistra. “Dümdüz git ve sonra sola dön” demektir. Il binario è a destra. cümlesi “Tren hattı sağda” anlamındadır. Anlamadığımızda Ripete, per favore. diyebiliriz; bu ifade “Lütfen tekrar eder misiniz?” demektir. Böylece yol tarifi isterken iletişimi sürdürebiliriz.
Örnek
Scusi, dov’è il binario tre? — Vai dritto, poi gira a sinistra. Il binario è davanti alla biglietteria. — Grazie! — Affedersiniz, üçüncü peron nerede? — Dümdüz gidin, sonra sola dönün. Peron bilet gişesinin önünde. — Teşekkürler!
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Dov’è? yalnızca “Nereye gidiyorsun?” demektir. Doğrusu: Dov’è? “Nerede?” anlamındadır ve bir yerin konumunu sormak için kullanılır. “Nasıl giderim?” demek için Come arrivo a...? kalıbı daha uygundur.
- Yanlış: a destra ve a sinistra ifadeleri yalnızca “sağda” ve “solda” demektir. Doğrusu: Yol tarifinde bu ifadeler bağlama göre “sağa” ve “sola” anlamında da kullanılabilir. Gira a destra. “Sağa dön” demektir; La banca è a destra. ise “Banka sağda” demektir.
- Yanlış: Otobüs durağı için yalnızca autobus demek yeterlidir. Doğrusu: autobus otobüsün kendisidir. Otobüs durağı la fermata dell’autobus şeklinde söylenir. Burada fermata kelimesi “durak” anlamını taşır.
- Yanlış: in ve a edatları Türkçedeki “-de” veya “-e” ekleri gibi her zaman doğrudan çevrilir. Doğrusu: İtalyancada bazı kalıplar birlikte öğrenilmelidir. Örneğin Vado in taxi. “Taksiyle gidiyorum” demektir; Vado alla stazione. ise “İstasyona gidiyorum” anlamındadır.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta yol tarifleri daha uzun hâle gelir ve öğrenciler birden fazla ulaşım aracını karşılaştırabilir. Prima vai dritto, poi prendi l’autobus. gibi sıralı yönergelerle daha ayrıntılı planlar anlatılır. Harita üzerinde mesafe, süre ve bilet bilgisi sorma çalışmaları yapılabilir. Ayrıca resmî ve arkadaşça konuşma arasındaki farklar daha geniş biçimde ele alınır; ancak temel Dov’è...?, Scusi ve yön ifadeleri kullanılmaya devam eder.
Özet
Şehirde yön bulmak için yerleri, ulaşım araçlarını, durakları ve temel yönleri öğreniriz. Dov’è...?, Come arrivo a...?, Vai dritto ve Gira a destra gibi kalıplar günlük iletişimde çok kullanışlıdır. Nazik bir Scusi ile başlayıp dikkatle dinlemek, doğru yere ulaşmamıza yardımcı olur.