İspanyolcada olumlu emir bir işi yapmayı, olumsuz emir ise bir işi yapmamayı açık ve kısa biçimde söyler.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Olumlu emir: Birinden bir işi yapmasını istemek
Olumlu emir, bir kişiye yapmasını istediğimiz işi kısa biçimde söyler. Günlük konuşmada özellikle tú biçimiyle sık kullanılır. Düzenli fiillerde bazı temel örnekler şöyledir: hablar fiilinden habla, comer fiilinden come, vivir fiilinden vive. Bunların anlamı sırasıyla konuş, ye ve yaşa demektir.
Ev işlerinde olumlu emir kullanırken fiilin yanına nesneyi veya yeri ekleyebiliriz. Örneğin Lava los platos. cümlesi Bulaşıkları yıka demektir. Emir sert görünmesin diye por favor eklenebilir: Lava los platos, por favor. Bulaşıkları lütfen yıka anlamına gelir.
Örnek
Profesora: Lava los platos, por favor. Öğretmen: Bulaşıkları lütfen yıka. Estudiante: Sí, profesora. Öğrenci: Evet, öğretmenim.
2. Olumsuz emir: Birinden bir işi yapmamasını istemek
Olumsuz emir, yapılmaması gereken bir davranışı anlatır. Bu yapıda no kelimesi fiilden önce gelir. Düzenli fiiller için temel örnekler no hables, no comas ve no vivas biçimleridir. Bunlar konuşma, yeme ve yaşama anlamlarının olumsuz emirleridir.
Olumsuz emirde fiilin sonu olumlu emirden farklı olabilir. Bu nedenle yalnızca olumlu biçimin önüne no getirmek her zaman doğru değildir. Örneğin cierra la ventana Pencereyi kapat demektir; fakat Pencereyi kapatma demek için No cierres la ventana. kullanılır. Güvenlik ve ev kuralları söylenirken bu yapı çok işe yarar.
Örnek
Profesor: No cierres la ventana, por favor. Öğretmen: Lütfen pencereyi kapatma. Alumno: De acuerdo. Öğrenci: Tamam.
3. Evde olumlu ve olumsuz emirleri karşılaştırma
Aynı fiilin olumlu ve olumsuz emir biçimini karşılaştırmak öğrenmeyi kolaylaştırır. abre Aç demektir; no abras ise Açma anlamına gelir. limpia Temizle, no limpies Temizleme; entra İçeri gir, no entres İçeri girme demektir.
Bazı sık kullanılan fiillerin olumlu emirleri özel biçimdedir ve ezberlenmelidir. Örneğin hacer fiili için haz, decir için di, poner için pon ve salir için sal kullanılır. Olumsuz biçimleri ise no hagas, no digas, no pongas ve no salgas şeklindedir. A2 düzeyinde bu sık kullanılan çiftleri günlük durumlarla birlikte öğrenmek yararlıdır.
Örnek
Madre: No abras el frigorífico, por favor. Anne: Lütfen buzdolabını açma. Niño: Está bien. Çocuk: Peki. Madre: Pon la leche en la mesa. Anne: Sütü masaya koy.
4. Emir kipinde kişi ve nezaket
Emir kipinde kime konuştuğumuzu bilmek önemlidir. Arkadaşımıza veya yaşıtımıza genellikle tú biçimiyle konuşuruz: Barre el suelo. Yerleri süpür. Tanımadığımız bir yetişkine veya resmî bir kişiye daha kibar biçim olan usted kullanılabilir: Barra el suelo, por favor. Lütfen yerleri süpürün.
Kibar bir ses tonu, emrin anlamını değiştirmeden konuşmayı daha uygun hâle getirir. Por favor, abre la puerta. Lütfen kapıyı aç. No hagas ruido, por favor. Lütfen gürültü yapma. Sınıfta, evde ve apartmanda emir verirken karşıdaki kişinin yaşı ve ilişki biçimi düşünülmelidir. tú ve usted biçimleri karıştırılmamalıdır.
Örnek
Madre: Barre el suelo, por favor. Anne: Lütfen yerleri süpür. Hijo: Sí, mamá. Oğul: Evet, anne. Madre: Y no hagas ruido. Anne: Ve gürültü yapma.
5. Kapı, güvenlik ve günlük sorunlar
Emir kipleri günlük sorunları çözmek için de kullanılır. Kapı, pencere, elektrik ve suyla ilgili uyarılar genellikle olumsuz emirle söylenir: No abras la puerta. Kapıyı açma. No toques el enchufe. Prize dokunma. No dejes el agua abierta. Suyu açık bırakma. Bu cümleler kısa olduğu için uyarının anlaşılmasını kolaylaştırır.
Olumlu ve olumsuz emirleri birlikte kullanarak daha açık yönergeler verebiliriz. Abre la puerta y entra. Kapıyı aç ve içeri gir. No corras y camina despacio. Koşma ve yavaşça yürü. İki emir arasında y bağlacı kullanılır; bu kelime ve anlamına gelir. Böylece mahallede, okulda veya evde bir olay sırasında ne yapılacağını adım adım anlatabiliriz.
Örnek
Vecino: No abras la puerta. Espera aquí, por favor. Komşu: Kapıyı açma. Lütfen burada bekle. Niño: De acuerdo. ¿Qué hago? Çocuk: Tamam. Ne yapayım? Vecino: Llama a tu madre. Komşu: Annene telefon et.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Olumlu emrin önüne yalnızca no getirerek her zaman olumsuz emir yapılır. Doğrusu: Bu yöntem çoğu zaman yanlıştır. Örneğin abre Aç demektir; doğru olumsuz biçim no abras Açma şeklindedir. Olumlu ve olumsuz biçimler birlikte öğrenilmelidir.
- Yanlış: No kelimesi fiilden sonra yazılır. Doğrusu: Olumsuz emirde no fiilden önce gelir: No abras la puerta. Kapıyı açma. Abre no la puerta biçimi doğru değildir.
- Yanlış: Bütün olumlu emirler normal fiil çekimiyle aynıdır. Doğrusu: Bazı sık kullanılan fiiller özel biçimdedir. hacer fiilinin olumlu emri haz, decir fiilinin olumlu emri di olur. Bu biçimler cümle içinde ezberlenmelidir.
- Yanlış: tú ve usted emirleri aynı biçimde kullanılır. Doğrusu: Bu kişiler için fiil biçimleri farklı olabilir. Abre la puerta. bir arkadaşa söylenir; Abra la puerta, por favor. ise daha resmî ve kibar bir biçimdir.
Bir adım ileri
Bir üst düzeyde olumlu emirlerde zamirlerin fiile bitişmesi ve vurgu işaretlerinin kullanımı daha ayrıntılı incelenir. Örneğin ábrela ifadesi onu aç anlamına gelir; bu aşamada zamirin fiile nasıl bağlandığı öğrenilir. Ayrıca vosotros ve ustedes için kullanılan emir biçimleriyle farklı İspanyolca konuşulan ülkelerdeki kullanım farkları ele alınır. Daha sonra öneri, rica, izin ve tavsiye bildiren yapılarla emir kipinin anlam farkları karşılaştırılır.
Özet
Olumlu emir bir işi yapmayı, olumsuz emir ise yapmamayı anlatır. tú için düzenli olumlu biçimler habla, come ve vive; olumsuz biçimler ise no hables, no comas ve no vivas şeklindedir. Günlük konuşmada por favor kullanmak emri daha kibar hâle getirir.