Hobilerini Rusça kısa, anlaşılır ve düzenli bir sunum ya da paragrafla anlatabilmek, günlük yaşamda kendini tanıtmanın önemli bir yoludur.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
1. Sunum için fikirleri düzenleme
Bir hobi sunumuna başlamadan önce anlatacağımız etkinlikleri seçeriz. Önce kendimizi tanıtır, sonra hobimizi söyler, en son bu etkinliği ne zaman ve kiminle yaptığımızı anlatırız. A1 düzeyinde iki veya üç hobi seçmek yeterlidir. Çok uzun ve zor cümleler yerine kısa cümleler kullanmak daha anlaşılırdır.
Sunumun temel sırası şöyle olabilir: adını söyleme, hobiyi belirtme, zamanı söyleme ve kısa bir neden ekleme. Örneğin bir öğrenci Меня зовут Анна. (Minya zavut Anna.) diyebilir. Daha sonra Я люблю рисовать. (Ya lyublyu risovát.) ve Я рисую в свободное время. (Ya risúyu f svabódnaye vrémya.) cümleleriyle hobisini ve zamanını açıklar.
Örnek
Çözümlü örnek: Sunumda üç bilgi vermek istiyoruz: adımız Anna, hobimiz resim yapmak ve bunu boş zamanımızda yapıyoruz. Sıralama şöyledir: Меня зовут Анна. (Minya zavut Anna.) Я люблю рисовать. (Ya lyublyu risovát.) Я рисую в свободное время. (Ya risúyu f svabódnaye vrémya.) Böylece kısa ama tamamlanmış bir giriş elde ederiz.
2. Hobileri ve boş zaman etkinliklerini söyleme
Rusçada hobiler hakkında konuşurken sık kullanılan yapı Я люблю... (Ya lyublyu...) yapısıdır. Bu yapıdan sonra genellikle bir etkinliği bildiren fiilin mastar biçimi gelir: читать (çitát, okumak), слушать музыку (slúşat múzıku, müzik dinlemek), играть в футбол (igrát v futból, futbol oynamak) ve смотреть фильмы (smatrét fílmı, film izlemek). Я люблю читать. (Ya lyublyu çitát.) cümlesi “Okumayı seviyorum.” demektir.
Bir etkinliği ne zaman yaptığımızı belirtmek için в свободное время (f svabódnaye vrémya, boş zamanımda) ifadesini kullanabiliriz. Bazı etkinliklerde играть в (igrát v, ... oynamak) yapısı kullanılır: Я играю в теннис. (Ya igráyu f ténnis.) Bazı hobilerde ise doğrudan fiil kullanılır: Я рисую. (Ya risúyu.) veya Я читаю. (Ya çitáyu.)
Örnek
Somut örnek: Bir öğrenci raketini gösteriyor ve tenis oynadığını anlatıyor. Söyleyebileceği cümle şudur: Я люблю играть в теннис. (Ya lyublyu igrát f ténnis.) Türkçesi “Tenis oynamayı seviyorum.”dur. İki etkinliği birlikte söylemek isterse Я люблю играть в теннис и читать. (Ya lyublyu igrát f ténnis i çitát.) diyebilir.
3. Hobi paragrafı yazma
Hobi paragrafı yazarken cümleleri mantıklı bir sıraya koyarız. İlk cümlede kendimizi ve genel konuyu tanıtabiliriz. İkinci cümlede hobimizi, üçüncü cümlede zamanı veya yeri söyleriz. Son cümlede hobimizin neden hoşumuza gittiğini basit bir ifadeyle belirtebiliriz.
Paragraf yazarken aynı yapıyı tekrar etmek sorun değildir; A1 düzeyinde açıklık önemlidir. Cümleleri bağlamak için и (i, ve) ve но (no, ama) sözcüklerini kullanabiliriz. Örneğin Я люблю музыку, но я не играю на гитаре. (Ya lyublyu múzıku, no ya ne igráyu na gitáre.) cümlesi “Müziği seviyorum ama gitar çalmıyorum.” anlamına gelir.
Örnek paragraf: Меня зовут Илья. Я люблю читать и слушать музыку. Я читаю вечером. Моя любимая книга — интересная. (Minya zavut İlya. Ya lyublyu çitát i slúşat múzıku. Ya çitáyu véçeram. Maya lyubímaya kníga — interesnaya.) Türkçesi: “Benim adım İlya. Okumayı ve müzik dinlemeyi seviyorum. Akşamları okurum. En sevdiğim kitap ilginçtir.”
Örnek
Çözümlü yazma planı: Önce “Kimim?” sorusuna cevap ver: Меня зовут Маша. (Minya zavut Maşa.) Sonra “Ne seviyorum?” sorusuna cevap ver: Я люблю рисовать. (Ya lyublyu risovát.) Ardından “Ne zaman?” sorusuna cevap ver: Я рисую вечером. (Ya risúyu véçeram.) Son olarak kısa bir değerlendirme ekle: Это интересно. (Eto interesno.) Böylece dört cümlelik bir paragraf oluşur.
4. Sunum yapma ve dinleyiciyle iletişim
Sunum sırasında afişi veya posteri kullanmak, konuşmayı kolaylaştırır. Posterde yalnızca anahtar sözcükler, küçük resimler ve kısa cümleler bulunmalıdır. Öğrenci her şeyi postere yazmak yerine sınıfa bakarak konuşmalıdır. Sesini duyulur biçimde kullanmalı ve cümleler arasında kısa duraklamalar yapmalıdır.
Sunuma başlamak ve bitirmek için basit kalıplar kullanılabilir. Здравствуйте! (Zdrastvuyte!) “Merhaba!” demektir. Это моя презентация о хобби. (Eto maya prezentátsiya a hobbi.) “Bu, hobim hakkında sunumum.” anlamına gelir. Bitirirken Спасибо за внимание! (Spasíba za vnimániye!) denebilir. Dinleyici soru sorarsa Да (da, evet), нет (nyet, hayır) veya kısa bir cümleyle cevap verilebilir.
Bir sunum örneği şöyle olabilir: Здравствуйте! Меня зовут Олег. Я люблю играть в футбол и слушать музыку. Я играю в футбол с друзьями. Спасибо за внимание! (Zdrastvuyte! Minya zavut Oleg. Ya lyublyu igrát f futból i slúşat múzıku. Ya igráyu f futból s druzyámi. Spasíba za vnimániye!) Bu sunumda selamlama, ad, hobiler, birlikte yapılan etkinlik ve kapanış vardır.
Örnek
Somut sunum olayı: Öğretmen “Hobini ne zaman yapıyorsun?” diye sorarsa öğrenci Я читаю вечером. (Ya çitáyu véçeram.) diyebilir. “Kiminle futbol oynuyorsun?” sorusuna ise Я играю с друзьями. (Ya igráyu s druzyámi.) cevabı uygundur. Soruyu anlamazsa Повторите, пожалуйста. (Pavtaríte, pajálusta.) diyerek tekrar istemeyi öğrenmelidir.
5. Yazıyı ve sunumu kontrol etme
Yazıyı veya sunumu tamamladıktan sonra kısa bir kontrol yapılmalıdır. Her cümlede özne ve fiil var mı, hobi doğru sözcükle anlatılmış mı, cümlelerin sırası anlaşılır mı diye bakarız. Rusçada cümle başlangıcında büyük harf ve cümle sonunda uygun noktalama işareti kullanılmalıdır. Afişte çok fazla yazı varsa dinleyici ana fikri kaçırabilir.
Telaffuzda özellikle vurguya ve seslere dikkat etmek gerekir. хобби (hóbbi, hobi) sözcüğündeki “х” sesi Türkçede tam olarak bulunmaz; boğazın arka kısmından çıkarılan bir sese yakındır. читать (çitát) sözcüğünde son hece daha belirgin söylenir. музыка (múzıka) sözcüğündeki ы sesi Türkçede tam olarak bulunmaz; bu ses söylenirken dudaklar fazla yuvarlanmadan, Türkçedeki “ı” sesine yakın bir ses çıkarılır.
Örnek
Kontrol örneği: Öğrenci önce Я люблю теннис. (Ya lyublyu ténnis.) yazmıştır. Bu cümle “Tenisi seviyorum.” anlamına gelir; “Tenis oynamayı seviyorum.” demek için daha açık A1 kalıbı Я люблю играть в теннис. (Ya lyublyu igrát f ténnis.) olur. Son kontrol listesi: hobi açık mı, zaman belirtilmiş mi, cümleler kısa mı ve sunumun başı ile sonu var mı?
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Rusçada “Ben futbol oynamayı seviyorum.” cümlesi Я люблю футбол. (Ya lyublyu futból.) şeklinde kurulmalıdır. Doğrusu: Bu cümle “Futbolu seviyorum.” anlamına gelir. “Futbol oynamayı seviyorum.” demek için Я люблю играть в футбол. (Ya lyublyu igrát f futból.) denir.
- Yanlış: Her etkinlikten önce играть в (igrát v) kullanılır. Doğrusu: играть в (igrát v) çoğunlukla spor dalları ve bazı oyunlarla kullanılır. Okumak için читать (çitát), resim yapmak için рисовать (risovát) ve müzik dinlemek için слушать музыку (slúşat múzıku) kullanılır.
- Yanlış: Rusçada в свободное время (f svabódnaye vrémya) ifadesi kelime kelime Türkçe sırasıyla söylenmelidir. Doğrusu: Bu ifade bir bütün olarak öğrenilmelidir ve “boş zamanımda” anlamına gelir. Doğru örnek Я читаю в свободное время. (Ya çitáyu f svabódnaye vrémya.) cümlesidir.
- Yanlış: Sunumda bütün paragrafı postere yazmak gerekir. Doğrusu: Poster, konuşmayı destekleyen bir araçtır. Anahtar sözcükler ve kısa cümleler yazılmalı; öğrenci sınıfa bakarak kendi cümleleriyle anlatmalıdır.
Bir adım ileri
Bir üst sınıfta hobiler konusu daha uzun konuşmalara ve geçmişte yapılan etkinlikleri anlatmaya doğru ilerler. Öğrenciler bir hobinin ne zaman başladığını, ne sıklıkta yapıldığını ve neden sevildiğini daha ayrıntılı söyleyebilir. Ayrıca arkadaşlarının hobileriyle kendi hobilerini karşılaştıran kısa metinler yazabilirler. Bu ünitedeki kısa cümleler, daha sonra kurulacak bağlantılı konuşmalar için temel oluşturur.
Özet
Hobileri anlatırken önce kendimizi tanıtır, sonra etkinliği, zamanı ve gerekirse birlikte yaptığımız kişileri söyleriz. Sunumda kısa cümleler, okunaklı bir poster ve uygun selamlama-kapanış kalıpları kullanırız. Paragrafı ve sunumu kontrol ederek Rusça mesajımızı daha açık ve doğru hâle getiririz.