Kısa bir sınıf listesini okumak, sayıları tanımak ve sınıftaki eşyaları adlandırmak, A1 öğrencisinin yavaş bir sınıf konuşmasını anlamasının ve kendisinin de tek cümleyle katılmasının temelidir.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
A1 can-do: liste, sayı ve nesne
CEFR A1 öğrenciden şunu bekler: yavaş ve net söylenen sayıları anlar, kısa bir sınıf listesini okur, sınıftaki günlük nesneleri işaret ederek adlandırır. Hedef cümleler şöyledir: I can read a short class list. (ay ken rid e şort klas list.) Kısa bir sınıf listesini okuyabilirim. I can name things in the classroom. (ay ken neym tings in dı klasrum.) Sınıftaki şeyleri adlandırabilirim. I can understand simple classroom talk. (ay ken andırstend simpıl klasrum tok.) Basit sınıf konuşmasını anlayabilirim.
19. yüzyıl sonundaki dil öğretimi reformu, yalnızca kural ezberine karşı çıkıp sınıftaki gerçek nesneyle öğretmeyi savunmuştu; bu gelenek A1’de hâlâ durur. Öğretmen kalemi kaldırır, pen (pen) der, öğrenci görür, tekrar eder, bazen dokunur. 1970’lerden beri birçok sınıfta TPR de kullanılır: Stand up. (stend ap.) Ayağa kalk. Sit down. (sit daun.) Otur. Point to the door. (poynt tu dı dor.) Kapıyı göster. Ortaöğretim A1’inde kelime kısa, cümle tek fiillidir; matematik işlemi yoktur, sayı bir sözcüktür.
Telaffuz ipuçlarını Türkçe harflerle tutun: three (siri), eight (eyt), eleven (ilevn), twelve (tvelv), thirteen (törtin), fifteen (fiftin), twenty (tuenti), thirty (tööti). three içindeki th sesi Türkçede yoktur; dil ucu üst dişlere yaklaşır. A1’de anlaşılır bir deneme yeter. this (dis) ve the (dı) sözcüklerinde de aynı th vardır; ilk aşamada dis ve dı kabul görür.
Örnek
Can-do kontrolü. Görev: Listeyi oku ve soruyu yanıtla. Metin: Number four is Elif. (namber for iz Elif.) Soru: Elif kaç numara? Cevap: four = 4. Görev 2: Öğretmen Point to a book. der. Öğrenci kitabı gösterir. Bu iki iş A1’in kapısıdır.
Kısa sınıf listesini okumak
Bir sınıf listesi A1’de genelde numara ve addan oluşur. Örnek okuma metni: Class 5A. Number one: Ece Yılmaz. Number two: Can Demir. Number three: Elif Koç. Number four: Mert Aydın. Number five: Zeynep Arslan. Number six: Deniz Aksoy. (klas fayv ey. namber van: Ece Yılmaz. namber tu: Can Demir. namber siri: Elif Koç. namber for: Mert Aydın. namber fayv: Zeynep Arslan. namber siks: Deniz Aksoy.) Öğrenci hem sayıyı hem adı görür. Soru kalıbı: Who is number three? (hu iz namber siri?) Üç numara kim? Cevap: Elif Koç is number three. (Elif Koç iz namber siri.)
Yoklama, dinleme metnidir. Öğretmen: Good morning, class. (gud morning, klas.) Günaydın sınıf. Number one? (namber van?) Ece: Here. (hiyır.) Buradayım. veya Present. (prezınt.) Var. Öğretmen: What’s your name? (vats yor neym?) Adın ne? Öğrenci: My name is Can. (may neym iz Can.) Kalıp: I am number two. (ay em namber tu.) Ben iki numarayım. How old are you? (hav old ar yu?) Kaç yaşındasın? I am fourteen. (ay em fortin.) On dört yaşındayım.
Sayı sözcüklerini 1–20 ile sıkı tutun, sonra 21–100’e uzanın: one (van), two (tu), ten (ten), sixteen (sikstin), eighteen (eytin), twenty-one (tuenti van). fourteen (fortin) 14’tür, forty (forti) 40’tır; vurgu ve tın sesi ayırır. Liste okurken nokta ve iki nokta A1’de anlam taşımaz; önemli olan numara artı addır.
Örnek
Çözümlü okuma. Metin: This is class 6B. There are twenty students. Number seven is Deniz. Number eight is Emre. (dis iz klas siks bi. der ar tuenti students. namber sevn iz Deniz. namber eyt iz Emre.) Soru 1: Sınıfta kaç öğrenci var? Cevap: twenty = 20. Soru 2: Emre kaç numara? Cevap: eight = 8. Soru 3: Yedi numara kim? Cevap: Deniz.
Sınıftaki eşyalar: ad, a/an ve kaç tane
A1 sözcükleri çantada ve sınıfta duran nesnelerdir: a pen (e pen) tükenmez kalem, a pencil (e pensıl) kurşun kalem, a book (e buk) kitap, a notebook (e notbuk) defter, a bag (e beg) çanta, a rubber (e rabır) silgi, an eraser (en ireyzır) silgi, a ruler (e rulır) cetvel, a pencil case (e pensıl keys) kalemlik, a desk (e desk) sıra, a chair (e çeır) sandalye, the board (dı bord) tahta, a door (e dor) kapı, a window (e vindov) pencere. a ünsüz sesle başlayan tekil nesneden önce gelir; ünlü sesle başlayanda an kullanılır.
Temel kalıp: What is this? (vat iz dis?) Bu nedir? It is a pen. (it iz e pen.) Kısa hali: It’s a pen. (its e pen.) Olumsuz: It isn’t a book. (it iznt e buk.) Soru: Is this your bag? (iz dis yor beg?) Bu senin çantan mı? Yes, it is. (yes, it iz.) No, it isn’t. (nov, it iznt.) this yakındaki nesne, that (det) uzaktaki nesnedir: That is the board. (det iz dı bord.)
Sayı ile nesne birleşince çoğul gelir. How many pens? (hav meni penz?) Kaç kalem? Two pens. (tu penz.) I have two pens and one pencil. (ay hev tu penz end van pensıl.) Grup çalışmasında öğrenci nesneyi gösterir: This is my notebook. (dis iz may notbuk.) That is your ruler. (det iz yor rulır.) Telaffuz: bag açık e ile beg; book kısa u ile buk; chair çeır, baştaki ch Türkçe ç’ye yakındır.
Örnek
Somut diyalog. A: Is this your pencil? (iz dis yor pensıl?) B: No, it isn’t. It’s her pencil. (nov, it iznt. its hör pensıl.) A: Where is my ruler? (ver iz may rulır?) Cetvelim nerede? B: It’s on the desk. (its on dı desk.) Sıranın üstünde. Görev: on the desk yer bildirir; A1’de in, on, under yeter.
Kısa sınıf konuşmasını dinlemek
A1 dinleme metni yavaş, tekrarlı ve tek konuludur. Öğretmen yönergeleri şunlardır: Sit down, please. (sit daun, pliz.) Lütfen oturun. Open your books. (opın yor buks.) Kitaplarınızı açın. Page ten. (peyc ten.) Sayfa on. Listen, please. (lisın, pliz.) Lütfen dinleyin. Look at the board. (luk et dı bord.) Tahtaya bakın. Öğrenci: Sorry. I don’t have a book. (sori. ay dont hev e buk.) Üzgünüm. Kitabım yok. Öğretmen: Here you are. (hiyır yu ar.) Buyurun. Rica kalıbı: Can I have a pen, please? (ken ay hev e pen, pliz?) Kalem alabilir miyim, lütfen?
Arkadaşlar arasında kısa konuşma da A1’dir. What is in your bag? (vat iz in yor beg?) Çantanda ne var? A book, a notebook and two pens. (e buk, e notbuk end tu penz.) What colour is your bag? (vat kalır iz yor beg?) Çantan ne renk? It’s red. (its red.) Renkler: red (red), blue (blu), black (blek), white (vayt), green (grin), yellow (yelov). What colour is kalıbından sonra tekil nesne gelir. Dinlerken her sözcüğü yakalamak hedef değildir; sayıyı, nesne adını ve rengi tutmak yeter.
Sınıfça sayı sayma da dinleme-konuşmadır. Öğretmen: Count the books, please. (kaunt dı buks, pliz.) Kitapları sayın lütfen. Öğrenciler: One, two, three, four, five. (van, tu, siri, for, fayv.) How many students are there? (hav meni students ar der?) Kaç öğrenci var? There are eighteen students. (der ar eytin students.) On sekiz öğrenci var. there are çoğul nesneyle, there is tekille kullanılır: There is a bag on the desk. (der iz e beg on dı desk.)
Örnek
Dinleme görevi. Konuşma: T: How many students are there? S: There are eighteen students. T: Who is number six? S: Number six is Ayşe. T: What colour is her bag? S: It’s blue. Görev: Sayıları ve rengi yaz. Cevap: 18 öğrenci; 6 numara Ayşe; çanta blue.
Sevdiğim eşyayı kısa sunmak
A1 öğrencisi sevdiği bir nesneyi birkaç kalıpla sunabilir. This is my favourite thing. (dis iz may feyvrıt ting.) Bu benim en sevdiğim şey. İngiliz İngilizcesinde favourite, Amerikan İngilizcesinde favorite yazılır; okul metinlerinde çoğu kez birinci yazım vardır. This is my phone. (dis iz may fon.) I like this book. (ay layk dis buk.) Bu kitabı seviyorum. It is old. (it iz old.) Eski. It is new. (it iz niu.) Yeni. It is small. (it iz smol.) Küçük. It is big. (it iz big.) Büyük. A1’de sıfat çoğu kez It is ile nesneden sonra gelir.
Kısa sunum örneği tek paragraftır: Hello. My name is Mert. I am thirteen. This is my bag. It is blue. I have three books in my bag. I like my bag. (helov. may neym iz Mert. ay em törtin. dis iz may beg. it iz blu. ay hev siri buks in may beg. ay layk may beg.) Sınıf sorar: What colour is it? (vat kalır iz it?) How many books? (hav meni buks?) Bu konuşma sayıyı, eşyayı ve kısa tanıtımı birleştirir. Birçok ülkede show and tell denilen göster-anlat etkinliği tam bu çıktı içindir; süre yarım dakika, metin ezber değil kalıp tekrarıdır.
Sık kullanılan nesneler sunumda da aynıdır: a phone (e fon), a book, a bag, a watch (e vaç) saat, a ball (e bol) top. This is my watch. It is black. (dis iz may vaç. it iz blek.) Öğrenci nesneyi elinde tutar; işaret sözcüğü this olur. Uzaktaki arkadaşının nesnesi için that der: That is her book. (det iz hör buk.)
Örnek
Çözümlü sunum. Metin: This is my pencil case. It is yellow. I have five pens in it. (dis iz may pensıl keys. it iz yelov. ay hev fayv penz in it.) Soru 1: Nesne nedir? Cevap: pencil case. Soru 2: Renk? Cevap: yellow. Soru 3: İçinde kaç kalem var? Cevap: five = 5.
Evden gelen eşyalar: this/these ve kısa proje konuşması
Proje saatinde öğrenci evden bir nesne getirir: a photo (e foto) fotoğraf, a key (e ki) anahtar, a ball, a watch, a bottle (e botıl) şişe. Soru: What is that? (vat iz det?) O nedir? It’s a watch. (its e vaç.) Çoğul nesnede kalıp değişir: What are these? (vat ar diz?) Bunlar nedir? They are keys. (dey ar kiz.) this / these yakın, that / those (doz) uzaktır. Türkçe bu-şu-o ayrımı İngilizcede önce mesafeyle, sonra tekil-çoğulla yapılır; A1’de bu dört sözcük yeter.
Sayı ve eşya yine yan yanadır: I have two keys and one photo. (ay hev tu kiz end van foto.) These are my pencils. (diz ar may pensılz.) Proje cümleleri kısa tutulur: This is from my home. It is a ball. It is green and white. (dis iz from may hom. it iz e bol. it iz grin end vayt.) Bu evimden. Bu bir top. Yeşil ve beyaz. Öğretmen sınıfça saydırır, liste okutur, sonra nesneyi kestirme yolla anlattırır. Böylece okuma, dinleme ve konuşma aynı derste birleşir.
Dikkat edilecek nokta şudur: bu derste para ve fiyat yoktur. How many adet sorar, How much (hav maç) fiyat sorar; fiyat A2’ye bırakılır. A1’de How many books have you got? veya daha yalın How many books? yeter. Cevap tam cümle olmak zorunda değildir: Four. (for.) veya Four books. Anlaşılır olmak, uzun cümle kurmaktan önce gelir.
Örnek
Proje mini metni. Hello. I am Ece. This is a photo. It is from my home. I have two photos and one key. (helov. ay em Ece. dis iz e foto. it iz from may hom. ay hev tu fotos end van ki.) Soru: Ece’nin kaç fotoğrafı var? Cevap: two. Nesne tekil mi çoğul mu? a photo tekil; two photos çoğul, s takısı vardır.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: two book, five pen gibi sayıdan sonra tekil nesne kullanmak Doğrusu: Birden sonra İngilizcede nesne çoğul olur: two books (tu buks), five pens (fayv penz). Türkçede ‘beş kalem’ tekil kalır; bu yüzden s unutulur.
- Yanlış: I have fourteen years. veya ‘Ben on dört yılım var’ kalıbını bire bir çevirmek Doğrusu: Yaşta have kullanılmaz. Doğrusu: I am fourteen. (ay em fortin.) Soru da How old are you? şeklindedir.
- Yanlış: Birden çok nesneye bakıp What is this? demek Doğrusu: Tekil yakın nesne: What is this? Çoğul yakın nesne: What are these? (vat ar diz?) Cevap: They are pens.
- Yanlış: twelve ile twenty, thirteen ile thirty, fourteen ile forty sözcüklerini karıştırmak Doğrusu: -teen (tin) 13–19 arasıdır ve iki hecelidir; -ty (ti) 20, 30, 40 gibi onlar basamağıdır. thirteen 13, thirty 30; vurgu ve tın/ti ayrımını sesli tekrar edin.
- Yanlış: a apple, a eraser veya her nesnenin önüne the koymak Doğrusu: Ünlü sesle başlayan tekilde an gelir: an apple, an eraser. a belirsiz bir nesnedir; the bilinen, tek olan nesnedir: sınıfta bir tahta varsa the board.
Bir adım ileri
Bir üst basamakta, A2’de, öğrenci there is / there are kalıbını daha uzun yer cümleleriyle kullanır ve sayılabilen-sayılamayan ayrımına girer: some water, a bottle of water. Fiyat ve How much is it? alışveriş konuşmasına eklenir; sayılar 100’ün ötesine ve sıra sayılara (first, second) uzanır. Sıfat nesnenin önüne gelir: a small red bag. Saat (o’clock) ve basit yol tarifi, bu dersteki liste ve nesne dilinin üzerine biner. A1’de adet yeter; A2’de miktar, fiyat ve niteleme beklenir.
Özet
A1’de kısa sınıf listesi sayı ve ad okutur; yoklama ve Here dinleme-konuşma sağlar. Sınıf eşyaları What is this?, a/an ve How many ile adlandırılır; this/these mesafe ve tekil-çoğulu ayırır. Sevilen nesneyi üç-dört kalıpla sunmak, evden getirilen eşyayla aynı dili gerçek bir sınıf anına taşır.