Küçük ve açık hedefler koyup ilerlemeyi dürüstçe konuşmak, B1 İngilizcesini rastgele çalışmadan günlük hayatta işe yarar bir beceriyi dönüştürür.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Hedef cümlesi kurmak
B1 öğrencisi kendi öğrenme hedefini kısa cümlelerle anlatabilir. Avrupa Dilleri Ortak Çerçevesi bunu bir can-do (ken du) becerisi sayar: I can talk about my plans and hopes. (ay ken tok ıbaut may plenz end hops) Planlarım ve umutlarım hakkında konuşabilirim. Tahtaya yazılan cümle bu beceriyi görünür kılar.
En işe yarayan kalıp şudur: My goal is to... (may gol iz tu) Hedefim ...mektir. Örnek: My goal is to speak more clearly in class. (may gol iz tu spiik mor klirli in klas) Hedefim sınıfta daha net konuşmaktır. Goal sözcüğünü kısa gol diye oku, gool diye uzatma.
Zaman sınırı hedefi somut yapar. This week I want to learn twelve new words. (dis viik ay vant tu lörn telv niu vördz) Bu hafta on iki yeni kelime öğrenmek istiyorum. I plan to practise for twenty minutes every day. (ay plen tu prektıs for tventi minits evri dey) Her gün yirmi dakika pratik yapmayı planlıyorum.
Örnek
Sınıf diyaloğu. Öğretmen: What is your goal this term? (vat iz yor gol dis törm) Bu dönemki hedefin nedir? Öğrenci: I want to be better at listening. (ay vant tu bi betır et lisınin) Dinlemede daha iyi olmak istiyorum. Öğretmen: Why is that important? (vay iz det impörtınt) Bu neden önemli? Öğrenci: Because I need it for the oral exam. (bikoz ay niid it for di oral igzem) Çünkü sözlü sınav için buna ihtiyacım var.
Biriyle hedef konuşmak
Hedefi yazmak yetmez; birine anlatmak planı güçlendirir. Mentör veya arkadaş Tell me about your goals. (tel mi ıbaut yor golz) Hedeflerinden bahset diyebilir. Sen de neden eklemelisin: I want to improve my speaking because I have an oral exam. (ay vant tu impruv may spiiking bikoz ay hev en oral igzem) Konuşmamı geliştirmek istiyorum çünkü sözlü sınavım var.
B1'de neden için because (bikoz) yeter. I need more vocabulary so I can talk about my hobbies. (ay niid mor vokebyuleri so ay ken tok ıbaut may hobiz) Hobilerim hakkında konuşabilmek için daha çok kelimeye ihtiyacım var. Uzun ve karmaşık cümle arama.
Kısa gerçek hayat turu şöyledir. A: Are you happy with your progress? (ar yu hepi vid yor progres) İlerlemeden memnun musun? B: Not really. I still find listening hard. (nat rili. ay stil faynd lisınin hard) Pek değil. Dinlemeyi hâlâ zor buluyorum. A: What is your next step? (vat iz yor nekst step) Sonraki adımın ne?
Örnek
Mentör: Let's look at your goals together. (lets luk et yor golz tugeğır) Hedeflerine birlikte bakalım. Öğrenci: My first goal is to speak in class every day. (may först gol iz tu spiik in klas evri dey) İlk hedefim her gün sınıfta konuşmaktır. Mentör: That is a clear goal. How can I help you? (det iz ı klir gol. hav ken ay help yu) Bu net bir hedef. Sana nasıl yardım edebilirim? Öğrenci: Please ask me one question each lesson. (pliiz ask mi van kuvesçın iç lesın) Lütfen her ders bana bir soru sorun.
Kontrol listesi ile günü bitirmek
Hedefi küçük işlere bölmek B1'de en pratik yoldur. Bir kafe masasında bile kısa bir checklist (çeklist) yani kontrol listesi işe yarar. Today I want to do three things. (tıdey ay vant tu du tri tings) Bugün üç şey yapmak istiyorum. Bitince kutuyu işaretlersin.
Liste İngilizce ve kısa tutulur. Maddeler şöyle olabilir: Review ten words (rivyu ten vördz) On kelimeyi tekrarla. Watch a five-minute video (vaç ı fayv minit vidyo) Beş dakikalık video izle. Write five sentences about my day (rayt fayv sentınsız ıbaut may dey) Günüm hakkında beş cümle yaz.
Konuşurken present perfect ilerlemeyi taşır. I have already finished the vocabulary task. (ay hev olredi finišt dı vokebyuleri task) Kelime görevini çoktan bitirdim. I haven't done the listening yet. (ay hevınt dan dı lisınin yet) Dinlemeyi henüz yapmadım. Yet (yet) olumsuzda ve soruda cümle sonuna gelir; already (olredi) olumluda daha önde durur.
Örnek
Kafe kâğıdı: 1. Read a short text (riid ı şort tekst) — done (dan). 2. Record my voice for one minute (rikord may voys for van minit) — boş. Öğrenci arkadaşına der: I have done the reading but I still need to record my voice. (ay hev dan dı riiding bat ay stil niid tu rikord may voys) Okumayı yaptım ama sesimi kaydetmem hâlâ gerekiyor.
Haftalık ilerleme notu yazmak
Hafta sonunda kısa bir İngilizce not ilerlemeyi görünür kılar. Bu resmî kompozisyon değil, B1 günlük yazısıdır. Açılış: This week I worked on my speaking. (dis viik ay vörkt on may spiiking) Bu hafta konuşmam üzerine çalıştım. I completed four tasks out of five. (ay kımpliitıd for tasks avt ov fayv) Beş görevden dördünü tamamladım.
İyileşmeyi present perfect ile söyle. I have learned some new phrases. (ay hev lörnd sam niu freyzız) Bazı yeni kalıplar öğrendim. I have become a bit faster at reading. (ay hev bikam ı bit fastır et riiding) Okumada biraz daha hızlı oldum. Zayıf noktayı da yaz: I still make mistakes with the past tense. (ay stil meyk misteyks vid dı past tens) Geçmiş zamanda hâlâ hata yapıyorum.
Rapor ileriye de bakmalıdır. Next week my new goal is to practise irregular verbs. (nekst viik may niu gol iz tu prektıs iregyulır vörbz) Gelecek hafta yeni hedefim düzensiz fiilleri çalışmaktır. Birçok dil okulunda benzer kısa öğrenme notları istenir; uygulamalardaki günlük seri de aynı fikirdir. Yazmak, unutmayı azaltır.
Örnek
Örnek not: This week I ticked three boxes on my list. I have improved my food vocabulary. I still find phone conversations difficult. Next week I want to practise a short phone dialogue. (dis viik ay tikt tri boksız on may list. ay hev impruvd may fuud vokebyuleri. ay stil faynd fon konvırseyşınz difikılt. nekst viik ay vant tu prektıs ı şort fon dayılog) Bu hafta üç kutuyu işaretledim. Yiyecek kelimelerimi geliştirdim. Telefon konuşmalarını hâlâ zor buluyorum. Gelecek hafta kısa bir telefon diyaloğu çalışmak istiyorum.
Kendi kendine değerlendirme
Bazen öğretmen yoktur; parkta oturup kendi cümlelerinle düşünürsün. Bu bir self-check (self çek) yani kendi kontrolündür. Sorular kısa olsun: What did I do well? (vat did ay du vel) Neyi iyi yaptım? What is still difficult? (vat iz stil difikılt) Nesi hâlâ zor? What is my next small goal? (vat iz may nekst smol gol) Sonraki küçük hedefim nedir?
Cevaplar da B1 kalır. I did well with new words. (ay did vel vid niu vördz) Yeni kelimelerde iyiydim. Listening is still difficult for me. (lisınin iz stil difikılt for mi) Dinleme benim için hâlâ zor. My next goal is to listen to one song and write five words. (may nekst gol iz tu lisın tu van song end rayt fayv vördz) Sonraki hedefim bir şarkı dinleyip beş kelime yazmaktır.
Duyguyu eklemek serbesttir. I feel more confident than last month. (ay fiil mor konfidınt den last manth) Geçen aydan daha özgüvenliyim. Confident (konfidınt) sözcüğünde vurgu ilk hecededir. Kalıbı Türkçeden çevirmek yerine olduğu gibi tekrarla: I have made progress this week. (ay hev meyd progres dis viik) Bu hafta ilerleme kaydettim.
Örnek
Park notu: Today I sat in the park and thought about my English. I have practised every day. I am better at greetings. I still need to work on numbers. Tomorrow I am going to count from one to a hundred out loud. (tıdey ay set in dı park end thot ıbaut may ingliş. ay hev prektıst evri dey. ay em betır et griitingz. ay stil niid tu vörk on nambırz. tımorov ay em going tu kaunt from van tu ı handrıd avt lavd) Bugün parkta oturup İngilizcemi düşündüm. Her gün pratik yaptım. Selamlaşmada daha iyiyim. Sayılarda hâlâ çalışmam gerekiyor. Yarın birden yüze kadar sesli sayacağım.
Türkçe kaynaklı sık hatalar
Türkçede Hedefim İngilizce konuşmak deriz. Bunu kelime kelime çevirince My goal English speaking gibi eksik bir dizi çıkar. Doğrusu My goal is to speak English. (may gol iz tu spiik ingliş) kalıbıdır. Fiilden önce to unutulmamalıdır.
İlerleme için Türkçe yaptım çoğu zaman simple past'e gider: I improved my English this week. Yakın geçmiş ve etkisi için B1'de present perfect daha doğaldır: I have improved my English this week. (ay hev impruvd may ingliş dis viik) Bu hafta İngilizcemi geliştirdim. Have (hev) yardımcı fiilini atlama.
Başka bir tuzak I want that I learn yapısıdır. Türkçe öğrenmemi istiyorum düşüncesi that getirir. İngilizcede I want to learn (ay vant tu lörn) yeter. Do progress de yanlıştır; kalıp make progress (meyk progres) şeklindedir. I made a goal yerine I set a goal (ay set ı gol) veya I have a goal (ay hev ı gol) de.
Örnek
Yanlış ve doğru yan yana. Yanlış: My goal is speaking more. Doğru: My goal is to speak more. (may gol iz tu spiik mor) Yanlış: I did progress. Doğru: I have made progress. (ay hev meyd progres) Yanlış: I want that I be better. Doğru: I want to be better. (ay vant tu bi betır) Bu üç doğruyu yüksek sesle beş kez tekrarla.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: Hedef ne kadar büyükse o kadar ciddi öğrenciyimdir. Doğrusu: B1'de küçük ve ölçülebilir hedef daha işe yarar. Bir ayda akıcı olmak gerçekçi değildir; I want to learn ten phrases this week (ay vant tu lörn ten freyzız dis viik) daha doğrudur.
- Yanlış: İlerleme yalnızca sınav notuyla anlaşılır. Doğrusu: İşaretlenen görevler, konuşulan dakika ve I can (ay ken) cümleleri de ilerlemedir. Not tek ölçü değildir.
- Yanlış: Gelecek planı hep will ile kurulur. Doğrusu: Niyet ve plan için B1'de going to ve want to çok sık kullanılır. I am going to practise tonight (ay em going tu prektıs tunayt) bu gece pratik yapacağım.
- Yanlış: Hedef cümlesinde to olmasa da anlaşılır. Doğrusu: My goal is speak yanlıştır. Kalıp her zaman My goal is to speak (may gol iz tu spiik) şeklindedir.
- Yanlış: Kendi kendine değerlendirme zaman kaybıdır. Doğrusu: Kısa bir What did I do well? (vat did ay du vel) sorusu sonraki haftayı planlar. Bu övünme değil, yön bulma aracıdır.
Bir adım ileri
Bir üst basamakta, B2'de öğrenci uzun vadeli iş ve öğrenim hedeflerini nedenleriyle tartışır. Koşul cümleleri devreye girer: bir sınavı geçince değişim programına başvurmak gibi planlar daha ayrıntılı anlatılır. İlerleme metinleri de uzar; güçlü ve zayıf yönler karşılaştırılır, örneklerle gerekçelendirilir. Şimdilik B1'de kısa, net ve dürüst kalmak yeter; o temel olmadan uzun metin boş kalır.
Özet
B1'de hedef My goal is to... ve I want to... ile kurulur, neden because ile eklenir. İlerleme I have improved, I still find it hard ve küçük kontrol listeleriyle konuşulur. Her İngilizce sözcüğü etiketli kalıpla, doğru to ve present perfect ile söylemek bu konunun özüdür.