Çince alışverişte bir nesnenin fiyatını sormak için 多少钱 (duōshao qián) kalıbını, nesneleri sayarken ise özellikle tek tek sayılabilen varlıklarla 个 (gè) ölçü kelimesini kullanırız.
Üyeler sınırsız test çözer, dersi dinler, Bir'e Bir ders alır ve ilerlemesini görür. Üye olmadan 20 dakika deneyebilirsin.
Fiyat sormanın temel kalıbı: 多少钱 (duōshao qián)
Çince’de “Ne kadar?” veya “Fiyatı ne kadar?” demek için 多少钱 (duōshao qián) kalıbı kullanılır. Bir ürünün fiyatını sormak için ürün adını önce, bu kalıbı sonra söyleriz: 苹果多少钱？ (Píngguǒ duōshao qián?) Türkçesi “Elma ne kadar?” demektir.
Daha belirli konuşmak için “bu” anlamındaki 这个 (zhège) sözcüğünü kullanabiliriz. Örneğin 这个苹果多少钱？ (Zhège píngguǒ duōshao qián?) cümlesi “Bu elma ne kadar?” anlamına gelir. Fiyat sorarken cümlenin sonunda soru tonunu yükseltmek, dinleyenin soruyu daha kolay anlamasına yardımcı olur.
Örnek
这个苹果多少钱？ (Zhège píngguǒ duōshao qián?) — Bu elma ne kadar? Satıcı şöyle cevap verebilir: 五块钱。 (Wǔ kuài qián.) — Beş yuan. Günlük konuşmada 块 (kuài) sözcüğü para birimi olarak sık kullanılır; daha resmî yazılarda 元 (yuán) da görülebilir.
个 (gè) ölçü kelimesinin görevi
Çince’de sayı ile birçok isim arasında bir ölçü kelimesi bulunur. Genel ve çok sık kullanılan ölçü kelimesi 个 (gè) sözcüğüdür. Örneğin “bir elma” 一个苹果 (yí ge píngguǒ), “iki şişe” ise 两个瓶子 (liǎng ge píngzi) şeklinde söylenir.
Alışverişte bir ürünün tek parça fiyatını sorarken sayı ve 个 (gè) birlikte kullanılabilir. 一个瓶子多少钱？ (Yí ge píngzi duōshao qián?) cümlesi “Bir şişe ne kadar?” demektir. Ürün zaten işaret ediliyorsa 这个瓶子多少钱？ (Zhège píngzi duōshao qián?) da denebilir; burada 这个 (zhège) “bu” anlamındadır.
Örnek
一个瓶子多少钱？ (Yí ge píngzi duōshao qián?) — Bir şişe ne kadar? 三块钱。 (Sān kuài qián.) — Üç yuan. Burada 一个 (yí ge) “bir tane”, 瓶子 (píngzi) “şişe” ve 多少钱 (duōshao qián) “ne kadar?” anlamındadır.
Sayı, 个 ve ürün adıyla alışveriş yapmak
Her ürünün sayılma biçimi aynı değildir. Elma veya şişe gibi tek tek alınan ürünlerde 个 (gè) kullanılabilir; muz gibi bazı ürünler ise ağırlıkla, örneğin kilogramla satılabilir. Bu nedenle resimde muzun kilogram fiyatı gösteriliyorsa 一公斤多少钱？ (Yī gōngjīn duōshao qián?) yani “Bir kilogram ne kadar?” diye sorabiliriz.
Birden fazla tekil ürün için sayı ile 个 (gè) arasına değil, sayıdan sonra 个 (gè) söylenir. 两个苹果 (liǎng ge píngguǒ) “iki elma”, 三个瓶子 (sān ge píngzi) “üç şişe” demektir. 个 (gè) burada ürünün kendisi değil, sayma biçimini gösteren ölçü kelimesidir.
Örnek
Satıcı kilogram fiyatını gösteriyor. Öğrenci şöyle sorar: 香蕉一公斤多少钱？ (Xiāngjiāo yī gōngjīn duōshao qián?) — Muzun bir kilogramı ne kadar? Satıcı 八块钱。 (Bā kuài qián.) derse cevap “Sekiz yuan” olur. Tek tek elma almak isterseniz 两个苹果多少钱？ (Liǎng ge píngguǒ duōshao qián?) — “İki elma ne kadar?” diyebilirsiniz.
Kısa alışveriş diyaloğu kurma
Alışveriş konuşmasında önce ürünün miktarını, sonra fiyat sorusunu söyleyebilirsiniz. Örneğin 两个苹果多少钱？ (Liǎng ge píngguǒ duōshao qián?) cümlesi “İki elma ne kadar?” anlamına gelir. Satıcı fiyatı söylerken 十块钱。 (Shí kuài qián.) diyebilir.
Basit bir diyalogda selamlaşma, soru ve cevap sırasını kullanmak yeterlidir. 你好！ (Nǐ hǎo!) “Merhaba!” demektir; satıcıya teşekkür etmek için 谢谢。 (Xièxie.) diyebilirsiniz. Telaffuzda 多少钱 (duōshao qián) ifadesini “duoşao çyen”e yakın söyleyin; q sesi Türkçedeki “ç” sesine benzer, ancak daha nefesli söylenir.
Örnek
顾客：你好！两个苹果多少钱？ (Gùkè: Nǐ hǎo! Liǎng ge píngguǒ duōshao qián?) — Müşteri: Merhaba! İki elma ne kadar? 卖家：六块钱。 (Màijiā: Liù kuài qián.) — Satıcı: Altı yuan. 顾客：谢谢！ (Gùkè: Xièxie!) — Müşteri: Teşekkürler!
Toplam fiyatı anlamak ve sormak
Birden fazla aynı nesnenin toplam fiyatını sormak için sayı, 个 (gè), ürün adı ve 多少钱 (duōshao qián) sırasını kullanabiliriz. Örneğin 三个瓶子多少钱？ (Sān ge píngzi duōshao qián?) “Üç şişe toplam ne kadar?” anlamında anlaşılır. Çince’de “toplam” sözcüğünü eklemek zorunlu değildir; miktar ve fiyat bağlamı toplam bedeli gösterir.
Fiyatı kendimiz hesaplamamız gerekirse çarpma yapabiliriz. Bir elmanın fiyatı üç yuan ve üç elma alıyorsak işlem 3 × 3 = 9 yuan olur. Ancak satıcıya doğrudan sormak için 三个苹果多少钱？ (Sān ge píngguǒ duōshao qián?) demek yeterlidir; satıcı toplam bedeli söyleyebilir.
Örnek
Bir şişe 4 yuan olsun. Üç şişenin toplamı: 3 × 4 = 12 yuan. Soru: 三个瓶子多少钱？ (Sān ge píngzi duōshao qián?) — Üç şişe toplam ne kadar? Cevap: 十二块钱。 (Shí'èr kuài qián.) — On iki yuan. İki elmanın her biri 5 yuan ise 2 × 5 = 10 yuan olur.
Sık yapılan yanlışlar
- Yanlış: “Ne kadar?” demek için yalnızca 多少 (duōshao) söylemek her durumda yeterlidir. Doğrusu: Fiyat sorarken en temel ve açık kalıp 多少钱 (duōshao qián) ifadesidir. 多少 (duōshao) tek başına “kaç” veya “ne kadar” anlamına gelebilir; ancak para sorusunda 钱 (qián) sözcüğünü eklemek daha doğaldır.
- Yanlış: Sayı ile ürün adı doğrudan yan yana getirilir: 两个苹果 (liǎng píngguǒ). Doğrusu: Birçok isimle sayı arasında ölçü kelimesi gerekir. Doğru ifade 两个苹果 (liǎng ge píngguǒ) şeklindedir; burada 个 (gè) sayma görevindedir.
- Yanlış: 个 (gè) her zaman kilogram veya litre anlamına gelir. Doğrusu: 个 (gè) tek tek sayılan birçok nesne için kullanılan genel bir ölçü kelimesidir. Ağırlık için 公斤 (gōngjīn), yani kilogram, kullanılabilir; bu yüzden muzun kilogram fiyatı sorulurken 一公斤多少钱？ (Yī gōngjīn duōshao qián?) denir.
- Yanlış: Çince’de fiyat sorarken Türkçedeki gibi “fiyat” sözcüğünü mutlaka cümlenin içine koymak gerekir. Doğrusu: Başlangıç düzeyinde 苹果多少钱？ (Píngguǒ duōshao qián?) gibi doğrudan bir yapı yeterlidir. Bu cümle kelime kelime “Elma ne kadar para?” gibi görünse de doğal anlamı “Elma ne kadar?”dır.
Bir adım ileri
Bir üst düzeyde 个 (gè) dışında kitap, fincan veya giysi gibi farklı nesnelerle kullanılan başka ölçü kelimeleri öğrenilir. Öğrenciler tek ürün fiyatının yanı sıra indirim, pahalı-ucuz karşılaştırması ve pazarlık ifadelerini de kullanabilir. Ayrıca 多少钱 (duōshao qián) sorusuna cevap verirken 块 (kuài), 元 (yuán) ve daha ayrıntılı fiyatları ayırt etmeye başlarlar. Böylece kısa soru-cevaplardan gerçek alışveriş diyaloglarına geçilir.
Özet
Fiyat sormak için ürün adından sonra 多少钱 (duōshao qián) kullanılır. Tek tek sayılan birçok üründe sayı ile ürün adı arasına 个 (gè) gelir: 两个苹果 (liǎng ge píngguǒ). Birden fazla ürünün toplam fiyatını sormak için sayı, 个 (gè), ürün adı ve 多少钱 (duōshao qián) sırası kullanılabilir.